Ο Βασίλης Ζούλιας δεν έγραψε έναν αποχαιρετισμό για τον Μαζωνάκη – Έγραψε κάτι πολύ πιο άβολο

Υπάρχουν οι αποχαιρετισμοί που γράφονται για να είναι όμορφοι. Υπάρχουν και εκείνοι που γράφονται για να πονέσουν. Ο Βασίλης Ζούλιας επέλεξε ξεκάθαρα το δεύτερο στον δικό του δημόσιο αποχαιρετισμό για τον Γιώργο Μαζωνάκη, αρνούμενος να φορέσει στο πένθος το ασφαλές κοστούμι που τόσο αγαπά η showbiz.

Ο γνωστός σχεδιαστής δημοσίευσε φωτογραφία του Μαζωνάκη μαζί με μεγάλες μορφές της παγκόσμιας μουσικής σκηνής που έφυγαν πρόωρα από τη ζωή και συνδέθηκαν δημόσια με εξαρτήσεις, μεταξύ αυτών και η Amy Winehouse. Και από εκεί και πέρα δεν ασχολήθηκε με επιτυχίες, πίστες ή μεγάλες βραδιές. Έγραψε για κάτι πολύ πιο βαρύ, τη δική του ανάγνωση για έναν άνθρωπο που, όπως υποστηρίζει, βρισκόταν αντιμέτωπος με τον εθισμό και τον προσωπικό του πόνο.

Αυτό χρειάζεται μια καθαρή υποσημείωση. Πρόκειται για τη δημόσια θέση του Βασίλη Ζούλια και όχι για επίσημη ιατρική διαπίστωση σχετικά με τα αίτια θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη. Και αυτή η διάκριση δεν είναι λεπτομέρεια. Είναι όλη η διαφορά ανάμεσα στην άποψη ενός ανθρώπου και στο γεγονός.

Ο Ζούλιας δεν ψάχνει τον βολικό «κακό» της ιστορίας

«Αυτούς που πραγματικά θέλαν να βοηθήσουν τον Μαζω δεν θέλει να τους ακούσει κανείς», έγραψε ο Βασίλης Ζούλιας και αμέσως μετά έστρεψε τα βέλη του σε όσους, κατά τη δική του κρίση, έχουν μπει τώρα στη δημόσια μάχη για το ποιος ευθύνεται.

Εδώ βρίσκεται το πραγματικά ενδιαφέρον σημείο της παρέμβασής του. Μετά τον θάνατο ενός σταρ, η showbiz έχει ένα σχεδόν αυτοματοποιημένο τελετουργικό. Ξαφνικά όλοι θυμούνται. Όλοι γνώριζαν. Όλοι είχαν καταλάβει. Όλοι έχουν έναν ένοχο να δείξουν και μία εκδοχή να υπερασπιστούν.

Ο Ζούλιας αρνείται αυτό το εύκολο casting.

Στη δική του αφήγηση, ο βασικός πρωταγωνιστής δεν είναι το περιβάλλον, ούτε οι άνθρωποι που μιλούν μετά. Είναι η ίδια η εξάρτηση, την οποία περιγράφει μέσα από τη δική του βιωματική εμπειρία. Ο σχεδιαστής έχει μιλήσει ανοιχτά εδώ και χρόνια για τη δική του μάχη με τις ουσίες. Γι’ αυτό και η ανάρτησή του δεν γράφεται από τη θέση ενός ουδέτερου celebrity που σχολιάζει από απόσταση. Γράφεται από έναν άνθρωπο που αναγνωρίζει, σωστά ή λάθος ως προς την περίπτωση του Μαζωνάκη, έναν μηχανισμό που ο ίδιος λέει ότι γνωρίζει από μέσα.

«Γιώργο δεν σε ήξερα καλά, αλλά τελικά σε ήξερα όπως ξέρω το ίδιο μου το πετσί», έγραψε. Και αυτή είναι ίσως η πιο προσωπική φράση ολόκληρου του post.

Δεν ισχυρίζεται ότι υπήρξε στενός του άνθρωπος. Κάνει κάτι διαφορετικό. Δηλώνει ότι αναγνωρίζει πάνω του μία διαδρομή επειδή θεωρεί πως την έχει περπατήσει και ο ίδιος.

Το πρόβλημα αρχίζει όταν η μαρτυρία γίνεται διάγνωση

Εδώ όμως χρειάζεται να κοπεί η φόρα της συγκίνησης. Γιατί άλλο η εμπειρία και άλλο η απόδειξη.

Ο Ζούλιας γράφει ότι ο Μαζωνάκης ήταν «ένας ακόμη βαθιά δυστυχισμένος άνθρωπος» που προσπαθούσε, όπως υποστηρίζει, να αντιμετωπίσει τον πόνο του με λάθος τρόπους. Αναφέρεται επίσης σε περίοδο κατά την οποία, σύμφωνα πάντα με τη δική του τοποθέτηση, είχε ζητήσει βοήθεια για τον εθισμό αλλά δεν παρέμεινε σε αυτή τη διαδικασία.

Αυτές είναι σοβαρές αναφορές. Δεν γίνονται αυτομάτως γεγονότα επειδή προέρχονται από έναν άνθρωπο που έχει προσωπική εμπειρία πάνω στο συγκεκριμένο ζήτημα. Και ειδικά μετά τον θάνατο ενός προσώπου, όπου εκείνος πλέον δεν μπορεί να απαντήσει, η λεπτή γραμμή ανάμεσα στη μαρτυρία και στην οριστική ερμηνεία πρέπει να μένει ορατή.

Αυτό δεν αφαιρεί τη δύναμη από το post. Αντίθετα, την τοποθετεί εκεί όπου πραγματικά βρίσκεται, στην εμπειρία του ανθρώπου που το έγραψε.

Ο Ζούλιας εξηγεί ακόμη τη φράση «Φυλακές, Ιδρύματα και Θάνατος», η οποία είχε προκαλέσει αντιδράσεις σε προηγούμενη ανάρτησή του, λέγοντας ότι προέρχεται από βιβλιογραφία σχετική με την ασθένεια του εθισμού. Στη συνέχεια κάνει την πιο απόλυτη τοποθέτηση του κειμένου του, γράφοντας πως η κατάληξη ενός ανθρώπου που παραμένει μέσα στην εξάρτηση είναι, κατά τη δική του αντίληψη και εμπειρία, προδιαγεγραμμένη.

Δεν είναι μια γλυκιά κουβέντα. Δεν έχει σχεδιαστεί για να είναι.

Η showbiz λατρεύει περισσότερο τον ένοχο από την αλήθεια

Και κάπου εδώ βρίσκεται το narrative flip ολόκληρης της ιστορίας. Η είδηση δεν είναι απλώς ότι ο Βασίλης Ζούλιας έκανε μια αιχμηρή ανάρτηση για τον Γιώργο Μαζωνάκη. Το πραγματικό θέμα είναι πόσο γρήγορα ένας δημόσιος θάνατος μετατρέπεται σε τηλεοπτικό courtroom.

Κάποιος πρέπει να φταίει. Κάποιος πρέπει να εγκατέλειψε. Κάποιος πρέπει να ήξερε. Κάποιος πρέπει να μιλήσει σε παράθυρο. Χωρίς αυτό το σχήμα, η τηλεοπτική αφήγηση δυσκολεύεται, γιατί η αλήθεια είναι συχνά πολύ λιγότερο βολική από έναν «κακό» με ονοματεπώνυμο.

Ο Ζούλιας χτυπά ακριβώς εκεί. «Όλους τους άλλους που χτυπιούνται για το ποιος φταίει να προσέξετε», γράφει. Δεν χαρίζει έτσι απαλλαγή ευθύνης σε κανέναν και μάλιστα σημειώνει ο ίδιος ότι πρέπει να αναζητηθούν αιτίες και τυχόν υπεύθυνοι. Αρνείται όμως να δεχτεί ότι μία σύνθετη ανθρώπινη διαδρομή μπορεί να χωρέσει στο τηλεοπτικό δίλημμα «ποιος του το έκανε».

Αυτή είναι και η πιο δύσκολη πλευρά της ανάρτησής του. Δεν προσφέρει κάθαρση. Δεν προσφέρει έναν εύκολο κατηγορούμενο. Προσφέρει τη δική του, απολύτως προσωπική ερμηνεία ενός μηχανισμού αυτοκαταστροφής που λέει ότι γνωρίζει πολύ καλά.

Και στο τέλος κάνει κάτι καθαρά συμβολικό. Βάζει τον Γιώργο Μαζωνάκη σε μία εικόνα δίπλα σε καλλιτέχνες που, όπως γράφει, μετέτρεψαν τον πόνο τους σε τέχνη.

Είναι μια πολύ βαριά σύγκριση. Και επειδή ακριβώς είναι βαριά, δεν χρειάζεται ούτε εξωραϊσμό ούτε δημοσιογραφική υπερβολή.

Χρειάζεται μόνο να διαβαστεί γι’ αυτό που πραγματικά είναι, όχι ως ιατρική απάντηση για τον θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη, αλλά ως εξομολόγηση ενός ανθρώπου που κοίταξε την ιστορία του και πίστεψε ότι είδε μέσα της κομμάτια από τη δική του.

Και αυτό, είτε κάποιος συμφωνεί είτε διαφωνεί με τον Ζούλια, είναι πολύ πιο ουσιαστικό από ακόμη ένα δημόσιο «αντίο».